Ondertussen in Enschede, ondertussen bij de AKI

AKI 1974 | Documentaire van Siert van den Berg 

Siert van den Berg maakte in 1974 als onderdeel van zijn eindexamenpresentatie een film over de kunstacademie de AKI in Enschede. Behalve beelden van het toelatingsexamen, waarin directeur Joop Hardy de kandidaten welkom heet, wordt een aantal jaargenoten gevraagd hoe zij hun studietijd aan de AKI hebben ervaren.

In Vers 2 👉 schrijft Paul Abels over de schrikbarende ontwikkelingen betreffende de Beeldende Kunst Academie. Joop Hardy's tuin van Plato, mijn AKI dreigt nu helemaal met de grond gelijk gemaakt te worden. Vrijplaats AKI hoe lang nog? 👉

Zie ook de vele eerdere berichten in 'sMelssleMs' 👉

Inmiddels in Rijksmuseum Twenthe | Enschede vrijplaats voor experiment 👉

En eerdere berichten betreffende Rijksmuseum Twenthe 👉

HEK herbezocht

Ter voorbereiding van het Sportclub Varsseveld Jubelboek, dat in 2024 dient te verschijnen bij het 100 jarig jubileum is een redactiegroep van drie personen geformeerd. Daar werd ik als vormgever, schrijver en buurman van de voorzitter ook voor gevraagd. Niet vanwege mijn overmatige grote kennis betreffende het edele balspel. Maar vanwege mijn andere kijk op de dingen, vermoed ik. Onder andere een herinnering, die een oud AKI-leraar Hans Ebeling Koning⇲ mij ooit enthousiast vertelde over die bewuste wedstrijd, die vooral in de historie van Sportclub Varsseveld⇲ nog generaties lang door werd verteld. De promotie wedstrijd in het oorlogsjaar 1944. Waarin Varsseveld tweemaal won van de oudste veldsportvereniging in Nederland  UD 1875⇲ uit Deventer. Eerst op sportpark Oberink met 5-3 en daarna in Deventer met 1-3. Ik heb op me genomen omdat verhaal boven water te krijgen. Daarbij indachtig het feit dat ik met nog een ander Varssevelder, en oud-AKI leerling Pieter-Jan Duitshof, in het staminee minstens eens in het jaar prettige herinnering uitwissel over de academiejaren. Over de AKI in het algemeen maar Hans in het bijzonder. Een gesprek dat dan steevast eindigt met: 'We zouden hem eens moeten opzoeken.'

Maar tja daar kwam het dan maar niet van. Gisteren was het dan eindelijk zover. Hans net gerevalideerd van een val bij het ophangen van een schilderij en zijn vrouw Annemieke stonden ons gisteren in het hoge Drentse noorden in Gasselte op te wachten. Het werd een zeer aangenaam weerzien waarin oude herinneringen aan de AKI-jaren werden opgehaald en de reis naar Varsseveld -waar de 13-jarige Hans de wedstrijd in 1944 als jonge puber en lid van de UD de nederlaag ervoer- kreeg meer inkleuring en de roemruchte wedstrijd werd nu ook eens vanuit het perspectief van Deventer bekeken. Daarna werd de prachtige tuin om het huis bewonderd waarin ik veel herkende uit zijn vele tekeningen en schilderijen.

Zie hier meer aaifoto's van de reis⇲

Zie hier meer HEK in Hans Ebeling Koning Klooit⇲

bladen uit HRK zwart wit | mei 2016 | Hans Ebeling Koning & Galerie AdK⇲

het eiland in de achtertuin

mispelboom

U bevindt zich hier | ArtEZ | AKI

Tetem II | Roombeek | Enschede

Mijn oude academie de AKI (niet de afkorting voor Automatische Knipperlicht Installatie) is voor de vierde maal in haar geschiedenis verhuisd en haar geuzennaam AKI (Akademie voor Kunst en Industrie> aki academie voor beeldende kunst) is gesneuveld. Ze is definitief een onderdeel van het grote inter-provinciale ArtEZ> geworden. De tijden veranderen. Op Facebook ontspon op de valreep van vorig jaar een discussie over het logo. René Damen "Je bent op zoek naar een bedrijf/gebouw en je bevindt je op een of andere B-weg, je ziet een parkeerhaven met een kaartje en een pijl. De pijl geeft alleen aan waar je bent en daar wil je zo snel mogelijk weg, toch? Ze snappen er ook niets van ergens..."  

Na de Kerstvakantie bleef de onvrede in Enschede niet onopmerkzaam.

Ondertussen op de AKI

Paul Hajenius | Ehm

Paul studeerde in 1976 studeerde af aan de kunstacademie AKI te Enschede. Daarover schrijft hij het volgende: "IK mocht mijn eigen rijksgecommiteerde kiezen. Het meest voelde ik mij verwant met Wim T. Schippers. Dus de keuze was makkelijk. Adjunct directeur, Wim van Stek, deelde mij mee dat het hem onmogelijk was dat voor elkaar te krijgen!? !? Uiteindelijk werd het Woody van Amen, geen slechte keus, maar toch, anders. 25 juni 2017 bracht Wim alsnog in het kader van een lezing, een bezoek aan de AKI. Gevolgd door een wandeling met studenten naar 'HET TORENTJE VAN DRIENERLO' Dit kunstwerk werd in 1979 in opdracht voor de Universiteit Twente gerealiseerd. Wetenschapper Peter Paul Verbeek zou recentelijk, namens de UT, graag nog iets van Wim aanschaffen. Schippers grootste wens was echter dat ter vervolmaking van het 'Torentje' de klok op de toren, werkelijk de tijd aan zou geven. Drie jaar later, na diverse bezoekjes over en weer en talloze vergaderingen van 'deskundigen', ja de tijd staat niet stil, alhoewel... blijkt het budget aan iets anders te zijn uitgegeven."

AKI 70 vooruitblik

VPRO-gids #39 | 28 september t/m 4 oktober 2019 | ©Jan Marinus Verburg

De AKI, de letters stonden toendertijd voor: Akademie voor Kunst en Industrie viert binnenkort haar 70ste verjaardag. Grote gebeurtenissen werpen hun schaduwen vooruit. Lijkt het. Maar niets is minder waard. De VPRO-gids verblijdde me om andere redenen vorige week met een Achterhoeks coulissenlandschap op de omslag en hé Tom Tippelaar⇲ samen met het zelfportret van zijn schepper Jan Marinus Verburg⇲. Namelijk vanwege het thema Reis mee dat de Kinderboekenweek 2019⇲ heeft meegekregen, fietste redacteur Marten Minkema de illustrator een eindje met hem op in zijn huidige biotoop: het Groningse landschap. De illustrator, beeldend kunstenaar die in 1977 met Annie M.G. Schnmidt⇲ het prachtige hallucinerende prentenboek maakte. Of eigenlijk andersom. De tekeningen in drie jaar tijd ontstaan, over Toms reis naar het eiland Neus, waren er al toen zij gevraagd werd er teksten bij te schrijven. De rest is geschiedenis. In de VPRO-gids haalt hij herinneringen op aan de anarchistische revolutionaire jaren van de Kunstacademie. Een jaar later viel ik daar, met mijn  neus in de boter, middenin. Ik deel zijn sentimentele reis graag -als opmaat naar het jubileumweekend van 19 oktober a.s. Zie hier AKI 70 jaar!

AKI 70 jaar | Enschede herbezocht

foto: Elsbeth: @ Paddys | Enschede | 19-10-2019 | Hans, Warner, Anne Mieke, Marina, Marijke en Frans.

De reünie van de AKI⇲ in Enschede was nog leuker dan ik hoopte. Natuurlijk de Club van Vijf herboren op Marina Naeff's 70-ste verjaardag⇲ was compleet aanwezig. En dat gaat altijd goed, het gesprek ging weer door, daar waar het een half jaar (of soms jaren) eerder gestopt was. Het blijft wonderbaarlijk en fantastisch. Ook mijn gastvrouw en gastheer en jaargenoten Warner Braspenning en Elsbeth Cochius⇲ waren er weer bij. De kennismaking met het nieuwe onderkomen van de Academie in de wijk Roombeek was voor mij een primeur dus fonkelnieuw⇲. Ik kwam in de generatie na mijn AKI-jaren streekgenoten tegen. Maar de aandacht ging vooral naar mijn jaargenoten, die uit alle delen van de wereld waren toegestroomd. De studenten uit eind jaren zestig, begin zeventig, die nu qua getal tegen die leeftijd aankijken of gepasseerd zijn, waren 's middags goed vertegenwoordigd. De afspraak om met ons zevenen samen een hapje te eten bij Paddys⇲ was een uitstekende pauze-bijpraat-moment. Want de DJ's in de Grote kerk in het daarna volgende avondprogramma was voor 60-70+ niet altijd te harden. De te luid en directief afgestelde bassen maakten gesprekken veelal onmogelijk. Maar gelukkig was er een uitvlucht naar buiten mogelijk of desnoods in de rokerstent. Of nog beter naar café Het Bolwerk⇲. Het audio-visuele materiaal dat in de kerk geprojecteerd werd, was vooral gericht op de laatste twintig jaar. Dat had beter gekund zo ook de muziekkeuze 's avonds. Ondanks deze obstakels deed ik met plaatsgenoot Pieterjan omstreeks vier uur het licht uit. Zondagmorgen zeven uur later na de nacht ervoor een fijn ontbijt bij Warner en Elsbeth om met ons zevenen een en ander te evalueren en het leven te herdenken en te vieren vooral ook.

poging tot groepsfoto

zoekplaatje 

Zie hier meer>

Ondertussen in Amsterdam | AKI-isten bijéén

Frans Oosterhof nodigde zijn AKI-vrienden Anne-Mieke Backer, Marijke Boon, Marina Naeff en uw blogger uit in zijn 'huisje' op de Wittenburg, een vervolg op ons treffen t.g.v. Marina Naeff's 70-jarige verjaardag>. Het was weer geweldig nu dus in Amsterdam. De ene piek-ervaring na de andere. Wat ging het er weer op. Op de terugreis nog tot ver na Apeldoorn (waar Marina doorreisde naar Enschede en ik overstapte richting Zutphen en verder) nagenoten. En ook gisteren schoot ik soms weer spontaan in de lach als ik er aan terugdacht. Mijn nog niet fijn getunede gehoorapparaat hoorde constant ’atheïsten' als Frans 'aki-isten' oreerde : -).  Hier de kiekjes uit de heup geschoten>

Jubileumboek Sportclub Varsseveld 100 jaar

Guus Hiddink sprrekt de aanwezigen toe.

Donderdagavond  29 maart j.l. werd het jubileumboek van Sportclub Varsseveld gepresenteerd op het eeuwfeest bij de Radstake op de Heelweg. 

Lees ook Achterhoek Nieuws | Gelderse Post hier 👉

Het is een schitterend en kloek boek geworden dat zijn weerga niet kent. Prima en uitslovend werk van vormgever Pieterjan Duitshof en van de redactie Harry Breuker, Gerrit Jan Heijink en Gerrit Schuurman

Mijn bescheiden bijdrage: 

Herinneringen van Hans Ebeling Koning, vanuit UD-perspectief

Ik raakte betrokken bij het jubileumboek niet vanwege mijn overmatige grote kennis over het edele balspel. Maar vanwege mijn andere kijk op de dingen, vermoed ik. Onder andere een herinnering, die Kunstacademie leraar Hans Ebeling Koning mij ooit enthousiast vertelde over die bewuste wedstrijd, die vooral in de historie van de sportclub nog generaties lang door werd verteld. De promotiewedstrijd in het oorlogsjaar 1944. Waarin Varsseveld tweemaal won van de oudste veldsportvereniging in Nederland UD 1875 uit Deventer. Eerst op sportpark Oberink met 5-3 en daarna in Deventer met 1-3. Ik heb de taak op me genomen omdat verhaal boven water te krijgen. Daarbij indachtig het feit dat ik met Pieter-Jan Duitshof de vormgever van dit boek ook een oud-AKI leerling, in de staminee, minstens eens in het jaar, prettige herinneringen uitwissel over de academiejaren. Over de AKI in het algemeen, maar Hans in het bijzonder. Een gesprek dat dan steevast eindigde met: 'We zouden hem eens moeten opzoeken.'

Maar tja daar kwam het dan maar niet van. Met deze gegronde reden was het dan eindelijk zover om een afspraak te maken. Hans net gerevalideerd van een val bij het ophangen van een schilderij en zijn vrouw Annemieke stonden ons in het hoge Drentse noorden in Gasselte op te wachten. Het werd een zeer aangenaam weerzien waarin oude herinneringen aan de AKI-jaren werden opgehaald en de reis naar Varsseveld -waar de 13-jarige Hans de wedstrijd in 1944 als jonge puber en lid van de UD de nederlaag ervoer- kreeg meer inkleuring en de roemruchte wedstrijd werd nu ook eens vanuit het perspectief van Deventer bekeken. 

Hans heeft de wedstrijd gezien. Het was voor hem de eerste keer dat hij van Varsseveld hoorde. Het begon voor de UD-ers heel feestelijk met een vervoer door de Gelderse Tram Wegen door de club geregeld, vanaf het Deventerse Knutteldorp via Gorssel, Zutphen, Doetinchem naar Varsseveld. Een reis met oude mannen. UD staat voor Utile Dulci, het nuttige door middel van het aangename, aldus Horatius. 

Van oorsprong een Cricketclub met een sportveld in de

Uiterwaarden van de IJssel. UD kreeg in Varsseveld geen schijn van kans: 

5-0 ruststand, Na de rust twee goals UD. Vijf-Twee werd de eindstand. Hij herinnert zich de platte boerenwagens die als tribune werd gebruikt. Hans weet nog dat hij zich een geweldige ‘loser’ vond tijdens de terugreis.

Op 23 april van dat jaar kwam de thuiswedstrijd Deventer met voor de rust een kleine hoop op winst: 1-0 Na de rust echter kwam Varsseveld met drie tegengoals en werd de eindstand 1-3. Het elftal uit de Achterhoek promoveerde naar de 2e klasse. Hans kwam uit Diepenveen, ging naar de ULO, UD was meer voor de gymnasium en HBS-leerlingen. Het was een elitaire club. Hans’ vader deed aan atletiek, en zodoende kwam Hans toch  bij UD terecht. Als 9-jarige tot zijn 18e jaar gevoetbald tot dat letterlijk de pleuris uitbrak en hij in Sanatorium Middelheim terecht kwam.

Bij het weggaan geeft Hans het jubileum boek t.g.v. honderd jaar UD mee, Not Out (een cricket-term), in het boek herinneren twee regeltjes aan de betreffende nederlaag. 

Na een wandeling door de indrukwekkend tuin rondom de woonstee, waarin we vele tekeningen van Hans herkennen, nemen we afscheid en rijden terug naar de Achterhoek.

AKI 70 vooruitblik

Cor Jaring en AKI-studenten | Groeten uit Enschede | 1973

Gravel Road Movies | Siert van den Berg

Deel 2 (eind) : fototentoonstelling van AKI-leerlingen o.a. Herman van den Boom⇲, Marc Volger⇲, Siert van den Berg⇲ van Cor Jaring⇲. Ook beelden van een typische lesdag fotografie, die meestal begon (en eindigde) in café Het Bolwerk⇲ in Enschede. Een 8 mm film van Siert van den Berg⇲ uit 1973. Opnieuw gemonteerd en van geluid voorzien in 2014.

AKI 70 jaar

Siert van den Berg | De Ploeg | Varsseveld | 28-09-2014

Siert van den Berg is met zijn zoon bezig aan een documentaire over de AKI⇲ In 2019 bestaat de AKI in Enschede namelijk zoals al eerder gemeld 70 jaar. Siert van den Berg dook in zijn archief en diepte zijn eindexamenwerkstuk op: een documentaire van 59 min. en 16 sec. In deze film van 1974 stelt hij aan zijn jaargenoten de vraag welke betekenis de academie voor hen heeft gehad. Zijn zoon Derk zocht een aantal van de geportretteerden in 1998 opnieuw op. Work in progress, documentaire zoals die te zien zal zijn op de website siertvandenberg.nl

Door Achterhoekse Ogen | Gisteren en vandaag

Foto's: Johan Visser en René Damen

Gisteren en vandaag

Sóh voorbij die mooie zomer. Op de Zwarte Cross stond ik in de tipi samen met Bert Scheuter en met Ferdi Jolij te mijmeren over de ‘hippie sixties in de sixties in de Achterhoek’. Ferdi liet Summer of Love rijmen op 69, door het laatste in het  Frans uit te spreken. Bij het samenstellen van het programma zag ik weer hoe huidige ontwikkelingen toen ontkiemd zijn. Neem de luisterkorpsen; een idee dat ontstond uit een oproep in het jongerenblad Hitweek. Je kon je aanmelden dat je bereid was om je platenbezit te delen. Iedereen die zin had kon op je kamer komen luisteren naar je verzameling ‘underground’ elpee’s. In de brievenrubriek verschenen trotse lijsten van platencollecties en voordat je het goed wel zelf in de gaten had stond daar in de zomer van negenenzestig menig hippie voor je deur. In mijn geval een leeg kippenhok waar ik wat aanklooide met lichteffecten en met een groep gelijkgestemden aan experimenteel tejater deed. Het luisterkorps verwaterde maar zien we nu in een ander lichaam verstopt als muziekservice ‘Spotify’ terug op het internet. De tejatertroep ‘Waar de wetenschap faalt zegent de kunst’ trad op in de Achterhoekse jeugdhonken die als paddestoelen uit de grond schoten. We waren nogal gecharmeerd van ‘Een aarde zonder akkers’, een revolutionair boek van Nigel Calder. Over de organisatie van het milieu en de falende voedselproduktie, landbouw en energie. Hij schreef over de mogelijkheden van synthetisch vlees. Nu bijna een halve eeuw later is de kweekburger daar.

Ikzelf kwam na een technische opleiding terecht op de kunstacademie. De AKI wel te verstaan. Toen nog Academie voor Kunst en Industrie. Enschede was blij met studenten die zich betrokken voelden met kunst in de maatschappij en kwam er snel achter dat je boodschappen deed in de supermarkt en niet in de kunsten. Ik viel met de neus in de boter van de conceptuele kunst. Bedacht samen met studiegenoot Herman ter Beek projecten. Zo liep ik vier zondagen met een kookwekker en een camera op zak om -van het moment van ontwaken tot het moment van slapen gaan- op elk volle uur een foto van datgene  dat ze opdat moment zien, te maken. Tot mijn verbazing lees ik in een weekendbijlage van een krant dat het idee geland is. Voor de iPhone is een app ontwikkeld ‘Room for thought’ genaamd, die je elke dag op een andere tijdstip laat fotograferen waar je op dat moment mee bezig bent. Hallo waar kan ik declareren?

Soortgelijke reactie had ik even toen ik ex-AKI-er Daan Roosegaarde enthousiast hoorde over zijn interactieve landschappen. Het luminieuze ‘Dune’. Een kunstwerk dat reageert op de aanwezigheid van de mens. Dat kwam me bekend voor, inderdaad in mijn archief een werktekening waarin beschreven wordt  hoe in een voetgangerstunnel beweging omgezet wordt in geluid.

Geschiedenis vormt toekomst; onder de noemer ‘History makes the future’ opent de AKI dit weekend haar nieuwe onderkomen. Terug in het centrum van cultureel Enschede. Was gisteren en is vandaag te zien.

Hans Mellendijk vandaag in de Gelderlander, edities Achterhoek.

Ivo Alphonsus Henricus Maria de Wijs | 75

Dichter Ivo de Wijs draagt voor op de Nacht van de Poëzie 2015 op 19 september 2015 in Tivoli Vredenburg, Utrecht.

Ivo de Wijs⇲ legt een soapie wijze woorden in haar mond: 'je moet wel gefocuset blijven, om je ding te kunnen doen.'  

Sterk werk van de dichter, tekstschrijver en cabaretier die ik, begin jaren zeventig, te gladjes en welgemanierd vond. Maar die ik in de loop van de jaren wel ben gaan waarderen. Ik hield het toentertijd meer op Bram en Freek⇲ 

Ooit had ik een 'confronterende' ontmoeting met hem. Laat ik die jeugdzonde maar eens opbiechten, dan ben ik daar vanaf. We schrijven voorjaar 1970 toen een groep AKI-studenten  de opdracht had binnengesleept om het Boekenbal van de TH-Twente aan te kleden, in de Enschedese Schouwburg. Dat gegeven werd door ons vertaald in de vorm van letterlijke stoorzenders: er gingen sirenes af als men de schouwburgzaal wilde betreden; tempex-korrels werden de foyer ingeblazen als verbeelding van het gezegde: 'Aprilletje zoet, heeft nog wel eens een witte hoed'⇲; vreemde reukjes kwamen vrij bij het verlaten van het toilet; lawaai en onwelvoegelijke geluiden op het toneel, achter het behang, en nog veel meer AKI-ongein. Ivo zag de bui al hangen. Hij wist door diplomatiek overleg de installatie tijdelijk uitgeschakeld te krijgen bij het optreden van zijn cabaret. Na de pauze bij een lezing door Godfried Bomans⇲ echter niet.

Met wederom schaamrood op mijn kaken herlees ik Ivo's verhaal Kopstuk maakt capriolen over deze gebeurtenis op 4 april 1970. Gebundeld in Büchs Boeket I⇲ (november 1985) uitgegeven door Uitgeverij Bert Bakker in het kader van het VARA-televisieprogramma Büch. In zijn herinnering gaat het om  een ludieke cel van de TH. Niets is minder waar. Enfin, lees en huiver met me mee hier>

DichterBij Ivo de Wijs @VPRO | 2016

Het is opa-en-oma-dag en dus verscheept Ivo de Wijs zich met de kleinkinderen

in menig bootje.

NPO 2017 | Poëzieweek thema Humor⇲

uit het archief van AT5 | 1992 NH Iconen | Ivo de Wijs

tekstschrijver Ivo de Wijs het interesseert niemand wie de tekst heeft gemaakt⇲

History makes the future | Environment No 1. | DUNE

Zie ook: Studio Roosegaarde | DUNE

Toen ik Zomergast Daan Roosegaarde hoorde vertellen over DUNE herinnerde ik mijn bovenstaand plan uit december 1969. Bedacht in mijn eerste jaar op de AKI. Een school die Daan uiteindelijk ook afmaakte, maar dan veel later. Vrijdag en zaterdag wordt de nieuwe accommodatie van de AKI geopend [History makes the future>] 

Ondertussen in Enschede

Enschede, Knalhutteweg 21 maart 2015 

Alweer een week geleden vierden we de 70ste verjaardag van Marina Naeff. Een oud klasgenoot van de AKI [Akademie voor Kunst en Industrie te Enschede] ze had een select aantal voormalige klasgenoten uit de roemruchte jaren uitgenodigd. Marijke Boon 👉, Anne Mieke Backer 👉 en Frans Oosterhof 👉. De meesten was ik wel blijven volgen, Marijke zag ik nog wel eens op de Boulevard of andere theaterplek en podia. Met Frans woonde ik samen met Han Hofs in hetzelfde studentenhuis aan de Leydsweg. Hij was één van de oprichters van De Enschedese School. Het kunstenaarscollectief, annex grafisch atelier in een oude school aan de Knalhutteweg te Enschede. Alwaar ook, naar ik pas op de namiddag zelf begreep, het feest plaatsvond. De school, inmiddels getransformeerd in een riante atelierwoning waar nu de familie Braspenning-Cochius woont, was getuige van een prachtige avond, die te snel voorbij ging, waar oude herinneringen werden opgehaald. De meesten had ik dertig jaar niet meer gezien, maar het gesprek ging door alsof het gisteren was gestopt. Door allerlei omstandigheden dachten zowel Frans als ik dat we gebrouilleerd waren geraakt. Alleen wisten we beide niet meer waarom. Het bleek een misverstand. Een e-mail was vijftien jaar geleden in de floribos geraakt nadat ik helaas vanwege griep het 50-jarig jubileumfeest van de AKI moest laten voor wat het was. We spraken af dat we dat ons niet weer laten gebeuren, en maken binnenkort weer een afspraak.

AKI 70 JAAR vooruitblik

Herman van den Boom

Grote gebeurtenissen werpen hun schaduwen vooruit. Mijn kunstacademie viert binnenkort zijn 70 jarig jubileum. Hier de herinneringen van de Brabanders, die de AKI onveilig kwamen maken toen ze genoeg hadden van de Academie in Eindhoven.

inmiddels tien jaar geleden

 

Herman, door Hans Mellendijk, vandaag in de Gelderlander edities Achterhoek

Mooie, vormende jaren waren het, denk ik onderweg op de gure ochtend van Goor naar Usselo.

In Beckum zie ik de honderd zakken mengvoeder die we van daaruit lieten transporteren naar de hal van de Enschedese Kunstacademie. De AKI. Alwaar in de hal door toneelvereniging Vlees, Botten & Bloed het theaterstuk 'En de boer hij ploegde voort' werd opgevoerd. Drie in overal geklede mannen sjouwden met steekwagens de opgestapelde zakken meel van vijftig kilo per stuk weg. Onderwijl in Twents en Achterhoeks dialect keuvelend over de ontwikkelingen in de agrarische sector. De teloorgang van de keuterboer en de opkomst van de grootschalige siloboeren. Een zwaar stuk, vooral letterlijk dan, het stuk duurde net zo lang tot dat alle zakken van het toneel waren weg gesjouwd.

Ook lieten we een film zien van een vuur, halverwege de vertoning vloog het scherm zelf in brand. Voor de kunstmanifestatie Sonsbeek buiten de perken bedachten we een soortgelijk plan. Een film van de zonsopkomst die tijdens de opkomst zelf op een blinde muur in het centrum van Enschede zou worden geprojecteerd. De zonnestralen zouden in werkelijkheid de film opheffen. Conceptuele kunst.

Maar ook tastbare objecten werden er gemaakt. Furore werd behaald met de drie koffers,

de ter Beek-Mellendijk draagkateder, -draagprivaat en -draaghaard. Feitelijk drie zware kisten die in glanzende reclamefolders werden aangeprezen als: 'Hiermee wandelen is een feest'. De kateder, een koffer die een spreekgestoelte bleek te zijn. 'Ik herken mezelf niet meer', schreef zogenaamd een afnemer, binnen drie maanden waren zijn 'kommunikatieproblemen' opgelost. De draagprivaat kon in enkele handelingen tot poepdoos worden getransformeerd, met bijbehorend schaamkleed kon men op elk moment op elke plek zijn stoelgang regelen. De draaghaard bevatte een opklapbare gietijzeren vuurkorf.

We vierden het leven, of zoals het geformuleerd stond in het eindexamen document, in typisch jaren zeventig proza; 'Hun werk vloeit sterk voort uit hun maatschappelijke situatie. Zij aanvaarden deze als een realiteit, zij onderkennen de bekoring ervan en zij laten de in deze maatschappelijke situatie aanwezige patronen zien.'

Dan het telefoontje. Zijn dochter Ymke aan de lijn, even is het stil. Dan de ongelooflijke tijding; 'Ik heb slecht nieuws Hans, Herman is vannacht er tussen uut 'ekneppen'. Onverwachts als een dief in de nacht had magere Hein toe geslagen. 'D'r wordt weer flink 'ekapt in de bos van mien generatie en één zal de eerste motten waen', zou hij gezegd hebben.

Nabij de Usseler Es nemen we afscheid. De Es waarnaar we, voor de vernielende aanslag van Enschedese rondweg, ooit met een groep AKI-leerlingen een expeditie ondernamen. Land-art van grote klasse. We brachten toen een ode aan het eeuwen oude landschap door dwars over de landerijen een wandeling te maken in de vorm van een hart. Hier en nu op het Twentse crematorium dan toch de laatste klop op het hout van de kist, een traan en fluisterend een kalm an Herman!

Door Achterhoekse Ogen | Herman

Herman, door Hans Mellendijk, vandaag in de Gelderlander edities Achterhoek

Mooie, vormende jaren waren het, denk ik onderweg op de gure ochtend van Goor naar Usselo.

In Beckum zie ik de honderd zakken mengvoeder die we van daaruit lieten transporteren naar de hal van de Enschedese Kunstacademie. De AKI. Alwaar in de hal door toneelvereniging Vlees, Botten & Bloed het theaterstuk 'En de boer hij ploegde voort' werd opgevoerd. Drie in overal geklede mannen sjouwden met steekwagens de opgestapelde zakken meel van vijftig kilo per stuk weg. Onderwijl in Twents en Achterhoeks dialect keuvelend over de ontwikkelingen in de agrarische sector. De teloorgang van de keuterboer en de opkomst van de grootschalige siloboeren. Een zwaar stuk, vooral letterlijk dan, het stuk duurde net zo lang tot dat alle zakken van het toneel waren weg gesjouwd.

Ook lieten we een film zien van een vuur, halverwege de vertoning vloog het scherm zelf in brand. Voor de kunstmanifestatie Sonsbeek buiten de perken bedachten we een soortgelijk plan. Een film van de zonsopkomst die tijdens de opkomst zelf op een blinde muur in het centrum van Enschede zou worden geprojecteerd. De zonnestralen zouden in werkelijkheid de film opheffen. Conceptuele kunst.

Maar ook tastbare objecten werden er gemaakt. Furore werd behaald met de drie koffers,

de ter Beek-Mellendijk draagkateder, -draagprivaat en -draaghaard. Feitelijk drie zware kisten die in glanzende reclamefolders werden aangeprezen als: 'Hiermee wandelen is een feest'. De kateder, een koffer die een spreekgestoelte bleek te zijn. 'Ik herken mezelf niet meer', schreef zogenaamd een afnemer, binnen drie maanden waren zijn 'kommunikatieproblemen' opgelost. De draagprivaat kon in enkele handelingen tot poepdoos worden getransformeerd, met bijbehorend schaamkleed kon men op elk moment op elke plek zijn stoelgang regelen. De draaghaard bevatte een opklapbare gietijzeren vuurkorf.

We vierden het leven, of zoals het geformuleerd stond in het eindexamen document, in typisch jaren zeventig proza; 'Hun werk vloeit sterk voort uit hun maatschappelijke situatie. Zij aanvaarden deze als een realiteit, zij onderkennen de bekoring ervan en zij laten de in deze maatschappelijke situatie aanwezige patronen zien.'

Dan het telefoontje. Zijn dochter Ymke aan de lijn, even is het stil. Dan de ongelooflijke tijding; 'Ik heb slecht nieuws Hans, Herman is vannacht er tussen uut 'ekneppen'. Onverwachts als een dief in de nacht had magere Hein toe geslagen. 'D'r wordt weer flink 'ekapt in de bos van mien generatie en één zal de eerste motten waen', zou hij gezegd hebben.

Nabij de Usseler Es nemen we afscheid. De Es waarnaar we, voor de vernielende aanslag van Enschedese rondweg, ooit met een groep AKI-leerlingen een expeditie ondernamen. Land-art van grote klasse. We brachten toen een ode aan het eeuwen oude landschap door dwars over de landerijen een wandeling te maken in de vorm van een hart. Hier en nu op het Twentse crematorium dan toch de laatste klop op het hout van de kist, een traan en fluisterend een kalm an Herman!

Ondertussen in Amsterdam

Vorige week vrijdag in een select gezelschap, vierden we de 75ste verjaardag van Frans Oosterhof 👉 Een ontmoeting met oud-AKI-studenten. Marijke Boon 👉, Anne Mieke Backer 👉 Kees Maas 👉 en Paul Silder 👉 

Hier meer 👉

en eerdere berichten betreffende AKI in 'sMelssleMs' 👉

Oude en verse verzen uit het veld | 03 | ASTRONAUT A4

Sinderenseweg | Buurtschap Sinderen

Astronaut A4

Over de melkweg de dames drentelen

hun dagelijkse gang. Sjoksend door de

kantoortuin richting melkrobot

Astronaut A4.

Het plastic werkt, ligboxstal hoort de zon

kraken. Energie stroomt door de aderen

van de stal naar de Astronaut.

Herkauwend op een

bioboxbed van organische stof uit

mest. Ontlast de gewrichten. Goed

voor rust in de melkhuishouding,

per dag 2x.

De Astronaut laat de koeien gewillig

haar eigen dagbesteding. En de boer

hij ploegde voort in big data

klokslagmaals 12.

En het toezicht her en der deelbeeldschermen

i-Phone, i-Pad, de computerschermen in

Big Brother optima forma.

Mac Book Pro 8 GB.

Maïs, bierbostel, soja-afval, gemengd in

denktanks, silo’s vol. De melkveefosfaat-

referentie in evenwicht

100 stuks melkvee.

De boer droomt zich de zachtste handen van zijn

vrouw. Boerin verplaatst uierzalf naar haar

boudoir. Dankt robotisering

Astronaut A4.

Ten oosten gaat zon op, ten westen onder.

Op een Chinees telraam telt de boer zijn kloten.

Melkplassen, de kaasrivieren

Gouda 48+.

Parijs ligt achter de boterbergen van Europa,

de grondcontrole naar majeure stront

het laboratorium voor

Mensheid 4.1.

De koe maalt de waarheid tussen uitersten.

1e versie gepubliceerd in Poëziepuntgl - jaargang 15  no. 3 | oktober 2017

Melkveebedrijf Nieuw Seesink | Harreveld 

Een onverwachts bezoek, tijdens de Mellendijk familiedag⇲ georganiseerd door zijn zuster Gerda en haar man Jack Sinnige, aan het supermoderne melkveebedrijf van Jack zijn broer en zijn neef, zie hier nog meer⇲ wakkerde zijn liefde voor het boerenbedrijf weer eens aan. Op de Academie voor Beeldende Kunst de AKI voerde hij in december 1972, met de leden van toneelvereniging Vlees, Botten en Bloed⇲ de eenakter En de boer hij ploegde voort⇲ op, het zwaarste toneelstuk dat de dichter ooit speelde, 100 met echt veevoeder gevulde meezakken van 50 kg. werden door de drie acteurs verplaatst. 

Ook toen ging het om de veranderde omstandigheden in het boerenbedrijf. De overgang van meelzak naar silo-voer die de schaalvergroting in de agrarische sector verbeelden. In het gedicht wordt een soortgelijke revolutie geschetst. Ook hier weet de dichter te refereren aan een van zijn voorgangers, Cees Buddingh⇲ in dit geval. Zoals we dat ook zagen in het gedicht Achterhoek⇲ met eindregels van Willem Sluyter⇲ de vermeende naamgever van de streek: Waer iemand duisent vreugden soek Mijn vreugt is in dees' achter-hoek

Ook werd flarf⇲ toegepast. Voor de tekst is dankbaar gebruik gemaakt van flarden uit een reclametekst: Lely Astronaut A4 melkrobot..

KUNSTen LANDSCHAP herbezocht | Kunstenaarscollectief Z.T.

BESCHADIGD | Bertje van Delden

Z.T. is een collectief van kunstenaars uit Enschede, begonnen in 2007. Zij werken met uiteenlopende disciplines en laten zich inspireren door hun achtergrond: de opleiding aan de kunstacademie AKI ArtEZ in Enschede.

Z.T. 👉  en daar 👉

Meer KUNSTenLANDSCHAP 2023 hier 👉