Ondertussen op de KunstKlinkplek de Klevenhorst

Regiobode Doesburg 👉

Inmiddels vanmiddag (16:00 -17:30) in Bredevoort in de Koppelkerk

Vanmiddag lanceert collega dichter Marion Steur haar tweetalige dichtbundel Aarden in de Koppelkerk in Bredevoort. 

De dichtbundel bevat veertig gedichten die Marion Steur in Utrecht en in Doesburg schreef. Met deskundige hulp en veel geduld maakte ze van alle veertig gedichten een streektaalversie. De woordenboeken met de Achterhoekse en Liemerse dialecten vormden een grote informatiebron en de gesprekken met dialectoloog Lex Schaars en met Achterhoekse dichters brachten inzicht. Het vertalen van gedichten was een lange en intensieve kennismaking met het schrijven in de Achterhoekse taal.

Bij de presentatie van de dichtbundel heeft Marion collega-dichters uitgenodigd. Als beginner in het Achterhoeks als tweede taal heeft ze nog een lange weg te gaan om zich de Achterhoekse tongval eigen te maken. Daarom brengen Ineke Berentschot, Ankh Gussinklo, Else Klomps, Hans Mellendijk en Helma Snelooper ieder in hun eigen dialect het gedicht van hun keuze uit de bundel. De muzikale omlijsting is in handen van Timo van de Sande.

Lees hier meer 👉

Ondertussen vandaag

Collega's Omsmeders en Dichters des Achterhoeks treden vandaag op in Doesburg t.g.v. Culturele Zondag Doesburg. Hard werken op vier verschillende plekken in het prachtige historische stedeke in de oksel van Oude-IJssel en IJssel. Bert Scheuter en ik zouden in eerste instantie ook optreden, maar zagen net op tijd dat we een andere gebeurtenis niet wilden missen. De start van de waeke van 't Achterhookse en Liemerse book. 

En de bekendmaking van het beste boek Achterhoek - Liemers 👉 

Bert is één van de leden van de jury. Het zal mij benieuwen.  

Ondertussen in Doesburg

In Doesburg kreeg collega Omsmeder en Dichter des Achterhoeks Marion Steur met haar gedicht Laat maar zien de hoofdprijs van de Doesburgse gedichtenwedstrijd ter gelegenheid van de Poëzieweek Metamorfose. Het hangt tot Gedichtendag 2027 op de muur van de Martinikerk in Doesburg.

hashtaghashtag

Ondertussen in Doesburg

 

Ondertussen in Tilburg | DaDa Dentert Door

Tilburg heeft iets met De Stijl en Dada. Tilburgers verkondigen graag dat het ei waar De Stijl in 1917 uit te voorschijn kwam al in 1914 in Tilburg werd gelegd. Theo van Doesburg was daar op dat moment als soldaat gelegerd en ontmoette er geestverwanten als de Tilburgse spoorwegbeambte en dichter Antony Kok. Zij organiseerden ‘soirees intimes’ waarin Van Doesburgs revolutionaire ideeën over kunst al aan bod kwamen, alles moest anders. 

Debat over een exploderende kubus van 100 jaar oud 👉

DdA | Achterhoek Nieuws | DICHT | week 24

 Helma Snelooper 👉

Helma volgt het spoor van een vergeten vrucht en vindt herinneringen.

Stekkebessen

kruisbes kruusdoorn stekkebes
knoezel klapbes kriestebieze
zoveel namen voor een vrucht
die vroeger overdadig
aan struiken zwaarbeladen
hoe was die smaak van toen

op de fiets naar Durkum
markt Odin Stadsboerin
het is te vroeg in het seizoen
toch zie ik ogen stralen
kruisbessenjam kruisbessentaart
hier gisten de verhalen

ik trap naar Doesburg 't Olde Ras
zo'n bes bevrijd van doorns
lichtgevend groen dooraderd
haartjes prikkelend op de tong
hoe 't klapte als 'ie opensprong
het proefde wrang weerbarstig

de tijd lijkt nog niet rijp
'k reis spoorslags door naar Toldijk
ooit zag ik de amalaki
een Indiaas eerbetoon
Shiva Vishnu Lakshmi Parvati
de heilige kruisbesboom

mijn vader op zijn knieën
werpt bessen in diepe schalen
mijn moeder draagt ronde bladen
stekkebessenlimonade
knoeper steikbeer kreuzebullem
kruloorn kroezel stekkebaeze

 

                                                Meer afleveringen van DICHT in het archief van Achterhoek Nieuws 👉 

 

DdA | Achterhoek Nieuws | DICHT | week 08

 

Helma Snelooper 👉

 Helma is getroffen door het verhaal van bokser Orhan Delibaş uit Doesburg over zijn familieleden in het epicentrum van de aardbeving. 

 

aardschok

 

van Doesburg tot aan Kahramanmaraş

meer dan drieduizend kilometer

als daar de aarde beeft trilt het hier na

Orhan Delibaş staat voor het raam

 

eretitel in de Hall of Fame

profbokser door heel Amerika

Olympisch zilver in Barcelona

men noemt hem ook The Turkish Delight

 

mensen zijn geraakt door zijn verhaal

in zijn boksschool moedigt hij het aan

spieren als kabels vuisten van staal

 

je denkt hij tilt een huis op met éen hand

zet de grond weer recht jaagt het monster weg

 

nu kan hij alleen maar wachten

hoe zal het gaan met de geliefden

hun telefoon straalt dagenlang niet aan

zijn moeder snikt de kinderen vragen

 

hij bouwt een brug die afstand overspant

steun en hulp en medeleven

van Doesburg tot aan Kahramanmaraş

meer dan drieduizend kilometer

 

dat is de kracht die hij door kan geven

 

Ondertussen in Doesburg

 

de Volkskrant d.d. 9 juli 2022

Gisteren afscheid genomen van Marijke 👉

DdA | Achterhoek Nieuws | DICHT | week 28

 Helma Snelooper 👉

Helma’s bed staat in Amsterdam en haar hart ligt in Hummelo.

Dat betekent een voortdurende rondreis. 

 

rondreis Hummelo-Amsterdam

 

Dorpsstraat vol brocante 

zinken gieter glazen stolp

Maria zonder rechterhand 

ik maak een vers op maat 

mijn brein werkt traag vandaag 

iemand vraagt of ik troost verkoop 

een vriend leende mij het boek 

Als licht in donkere tijden 

Beethoven speelde net zo lang piano 

tot de moeder van t gestorven kindje 

eindelijk huilen kon 

ik geef alleen maar woorden weer 

 

er vallen bussen uit 

de chauffeur deelt mee dat hij 

een andere route neemt 

zo doen we Doesburg aan 

ik denk aan wat je schreef 

scheep me alleen maar in 

dan vaart de boot vanzelf 

op mijn bestemming aan 

stoutmoedig ging je aan boord 

mijn hart klopt in mijn keel 

ik zou toch zweren dat ik jou 

in de Meipoortstraat zie staan 

 

in Lathum tussen Dreamfields 

staat een man bij de halte

Maori tattoos in t gelaat 

hij wacht tot hij wordt ontcijferd 

mijn oude klasgenoot zei 

ik graaf een station nabij het dorp 

dan kun je wanneer je wilt

vanaf hier de wereld in 

ik check overal in en uit 

hoe ik ook wend of keer 

mijn dierbare geboortegrond 

ligt altijd aan het begin 

 

2e IJsselbiënnale

 

Beukelszoon 2 | Alexander Ponomarev

Een buitenmaatse harington, voorzien van een mechanische arm waaraan een vissenstaart is bevestigd. De Kuip is gevuld met IJsselwater. De arm met staart slaat op het water en bezorgt opspattend water. In Doesburg aan uiteinde IJsselkade. Een eerbetoon aan de uitvinder van het haringkaken, Willem Beukelszoon.

2e IJsselbiënnale

 

A Monster Technical an IJssel River Fabel | Tue Greenfort

Bij vispassage Doesburg staat deze metershoge meerpaal waarop een enorme schedel met vervaarlijke tanden is bevestigd. Op de plek waar de Oude IJssel uitmondt in de Gelderse IJssel. Een 3D geprinte schedel van de mosasaurus, een in het water levenseinde dinosaurus die zich 71,3 tot 65,4 miljoen jaar geleden in onze contreien ophield. Een verbeelding van het gegeven hoe de mens even catastrofaal is als de asteroïde die de dinosauriërs wegveegde.

Onderweg naar 2020

beeldbewerking Mirjam Leyser

Mooie vooruitzichten 2020, mooie projecten komen eraan, het gaat zeker niet zaai worden volgend jaar. 

- Dichterschap des Achterhoeks
- Bruxelles-Antwerpen | Dali-Margritte-Broodthaers
- Revitalisering Verhalenbankjesroute⇲
- Weekend Oxford⇲
- Kunstwandelroute Hummelo en Enghuizer Dialogen⇲
- Texel⇲
- Expo Balans BREEKijzer in de Koppelkerk Bredevoort⇲
- Kunstwandelroute Berkelland⇲
- IJsselbiennale fietstocht Doesburg-Kampen⇲
- Herfstsalon Kruisberg⇲

 foto's: © Bert Scheuter

Ondertussen in Doesburg

 Kiep Kerel | Kisjes Kearl | Marskramer⇲

 Hondenkar

 Schipbrug

 Kruidenier

 Enghuizen | Hummelo | Vogelschieten

vogel

uithangbord viswinkel

Vispassage 

Ik was begin deze maand, de 9e om precies te zijn, ook nog in Doesburg⇲. Om wat bij te keuvelen met Geert Hovinga en Marijke Schellekens. Met Marijke bezocht ik streekmuseum De Roode Tooren⇲ vanwege een tentoonstelling over de Hessenwegen⇲. Daarna een wandeling naar Geerts datscha aan de dijk. Een middagje toerist in eigen streek.

datscha aan de dijk met 'dutch mountains'

Meer Doesburg op 'sMelssleMs' hier⇲

DRAWN INTO THE LIFE OF LEONARDO DA VINCI

Teken je in het leven van Leonardo da Vinci

Wanneer: 29, 30 en 31 oktober 2019 | 09.00-17.00 u.

Waar: CIVON | DRU-Industriepark | Hutteweg 32 | Ulft

Het thema voor de Big Draw dit jaar is DRAWN TO LIFE⇲ en het belang van creativiteit voor gezondheid en welzijn. In Ulft laat Kunstenaarscollectief BREEKijzer en CIVON het aansluiten op de expositie over het genie Leonardo da Vinci. Vandaar de naam DRAWN INTO THE LIFE OF LEONARDO DA VINCI

Het kunstenaarscollectief verzorgt diverse tekenlessen op 29, 30 en 31 oktober in de commiesruimte bij CIVON. Alle bezoekers kunnen gratis meedoen.

Je kunt direct je inspiratie die je opdoet op de tentoonstelling omzetten in eigen creaties en uitvindingen. Alle materialen zijn aanwezig en gratis. Je kunt meerdere workshops volgen tussen 9.00 uur en 17.00 uur.

Zes voorbeelden van de tekenactiviteiten zijn:

Het menselijk lichaam | Bij Marij Geurtzen kun je tekeningen maken van de inwendige mens, m.b.v. een anatomische torso en deze verder ontwikkelen tot een uitvinding. Leonardo da Vinci was een geweldig goede observator. Hij bestudeerde graag dunne (levende) mensen omdat hij de botten, spieren en pezen dan goed kon zien. Hij ontleedde dieren en mensen, kennis van de inwendige bouw vond hij nodig om sterke tekeningen te maken.Volgens de maten van de Homo Universalis van Leonardo da Vinci kun je de reikwijdte van de mens aftasten in levensgrote tekeningen. Letterlijk, wat is fysiek haalbaar en figuurlijk, wat is met multitasken mogelijk. Deze zullen op een grote rol papier gemaakt worden. Hopelijk halen we het plafond in CIVON.

De uitvinder | Leonardo da Vinci was een uitvinder. Hij hield ervan nieuwe technische zaken uit te vinden en daarmee de wereld meer inzicht te geven en vooruit te helpen. Kunnen wij de wereld een stukje verder helpen door uitvindingen te doen voor problemen van deze tijd? Een voorbeeld hiervan is de plastic soep vanger voor al het plastic dat in de oceanen dobbert en slecht is voor de vissen en het water. Een ander voorbeeld is de vissentrap in Doesburg. Door de sluis is een groot hoogte verschil ontstaan. De vissen kunnen die niet overbruggen en daardoor waren er nog maar beperkt vissoorten in de Oude IJssel. Door de vistrap worden ze stukje voor stukje omhoog gebracht en krijgen we weer veel meer vissoorten in de Oude IJssel. Kunnen wij ook iets slims bedenken? In drie verschillende groepen kun je zowel met Monnie Paashuis als Femmie den Ouden of Emeke Buitelaar uitvindingen bedenken en tekenen. Bij Monnie tekenen we de uitvinding of maken er een strip van. Natuurlijk met de uitvinder in de hoofdrol. Emeke vertelt als start over de uitvinding die haar vader heeft gedaan en Femmie kijkt met de deelnemers naar alledaagse interessante voorwerpen en vraagt zich af nadat die getekend zijn wat we al tekenend kunnen toevoegen zodat het een andere functie krijgt.

Vanuit het niets | Bij Marika Meershoek ga je  cirkels, driehoeken, vierkanten en vormen tekenen die geen naam hebben, die zo maar ontstaan vanuit het niets. Zonder veel na te denken laat je potlood over het papier laten glijden. Er ontstaan patronen en structuren, die je inspireren en waardoor je weer nieuwe vormen ontdekt. Iedereen is welkom, juist ook als je denkt dat je niet kan tekenen of als je jezelf  niet creatief vindt.

Scheve projectie tekenen | Wil je je bekwamen of oefenen in het technisch tekenen. Dat kan bij Han Lammers. Scheve projectie tekenen is een projectiemethode in het technisch tekenen om een ruimtelijk object op het platte vlak af te beelden met bepaalde aanzichten. Han wil de bezoekers uitdagen om een van zijn sculpturen in scheve projectie te tekenen, vanaf welk aanzicht het sculptuur wordt bekeken mag de bezoeker zelf bepalen. Er is een keus uit drie verschillende objecten.

Kortom genoeg mogelijkheden om het plezier in tekenen te ondergaan.

Pak die kans, en ook nog voorafgaand een inspirerende tentoonstelling over het genie Leonardo da Vinci cadeau.

Zie hier meer Big Draw activiteiten bij BREEKijzer in voorgaande jaren op 'sMelssleMs'⇲

U bevindt zich hier

Uitzicht

M’n lief en ik hebben net de Belvedère, de uitzichttoren in het Arnhemse Sonsbeek, beklommen en genieten van de weidse blik. In de verte herkennen we aan de Martinitoren, Doesburg. Rechts aan de einder ligt Montferland. Ergens daartussen traceren we ons geboortedorp. Dan draai ik me om en kijk richting centrum stad. Vanmorgen hadden we hetzelfde uitzicht in maquettevorm in een grafkelder van de Eusebiuskerk, de binnenstad uitgevoerd in kaarsenvet. De gebouwen als brandende kaarsjes. Een offerbeeld voor een stad die de oorlog maar niet kan vergeten. Een devoot hoogtepunt van Locus Focus. Ik bezoek het kunstspektakel voor de tweede keer.

Opnieuw m’n plaats bepalen ... De zwarte spelden in het park die met hun reusachtige knoppen tegen de ranke naar de hemel groeiende bomen leken te rusten, blijken -nu ik beter kijk- met ijzerdraadjes aan de stammen bevestigd. Tweederangs etaleurswerk. Het kan verkeren. Teleurgesteld vervolgen we de beeldenroute in het magnifieke park op deze miezerige middag. Aan het eind van de wandeling bekijk ik opnieuw het kunstobject dat vanwege vandalenstreken werd aangepast. Het is geen verbetering. Oorspronkelijk een uiterst onschuldig werkstuk. Een ijscowagen met een aan- en uit knipperende afwisselend neon boodschap: Ice-Cream/Nice Dream. Een kinderlijke treurmars weerklonk uit het bestelbusje dat op het water leek te drijven. Uitgegleden op het ijs. Het werd om onbegrijpelijke redenen regelmatig mikpunt van vernielzucht. Door de kunstenaar is het nu letterlijk veranderd in een doelwit. Het publiek wordt uitgenodigd het te stenigen. Geef de beesten te eten! Mijn hart versteent om zoveel onbegrip, van zowel kunstenaar als publiek. Het klopt echter al weer als ik voorbij de grote waterval twee jongetjes ijs zie verkopen. Ze hebben een toonbank van zwerfhout getimmerd en daarop het ijsjesembleem dat de ijscokar sierde, nageschilderd. Prompt komt de zon weer vanachter de wolken te voorschijn. Ik trakteer onszelf op drie ijsbolletjes. De opbrengst is voor een milieuvriendelijk project, aldus de vroegwijze ondernemers. Het groene doel behelst de aanschaf van een radiografisch bestuurd zweefvliegtuig.

Als we in de namiddag uit de bus van lijn 20 stappen om terug te reizen naar de Achterhoek zie ik op het, in de steigers staande, stationsplein een bord dat ogenschijnlijk tot vandalisme uitnodigt: “Hier wordt vakkundig gesloopt door Van Dalen”. De werkelijkheid is soms lachwekkender dan een tweederangs cabaretier kan bedenken. Een maand later op het werk vertel ik in de middagpauze de anekdote aan een Arnhemse collega. Ze glimlacht. Na vijven rij ik fluitend onder het ietwat vermoeid groene lover van de Slangenburg naar mijn woonstee. Eerst toch maar even langs m’n staminee voor een bakkie leut en het laatste nieuws. De televisie staat aan. Het voetbal is nu toch nog niet begonnen? De uitbater van ’t Veertje geeft me nauwelijks de kans de leestafel te bereiken.“Hei’j ’t al geheurd wat d’r is gebeurd?” Ik knik nietsvermoedend van nee. “D’r bunt leu die bliekbaor ’n ontzettende hekkel an Amerika hebt. Hoe is’t toch meuglijk?” Dan zie ik de ravage aan. Traag dringt de catastrofe tot me door. De Twin Towers, ooit genoot ik daar van het uitzicht op de ‘vrije wereld’ en nu doelwit in een onwerkelijke film. Een slecht James Bond scenario. Geheimagent 007 zou het op het laatste moment hebben verijdeld. Alle vergelijkingen lopen mank. Troostend flitsen de brandende kaarsen in de catacomben van de Eusebiuskerk aan mijn netvlies voorbij. Ik drink onthutst de koffie op, reken af en snel naar huis. In ongeloof blijf ik met een wederom versteend hart de hele avond verbijsterd aan de treurbuis gekluisterd. Langzaam maar zeker vormt zich het inzicht dat het uitzicht op een verdraagzamere wereld rampzalig is gesloopt. 

| de Gelderlander | editie Achterhoek | 22 september 2001

Opgenomen in Het Daghet tussen de coulissen | Hans Mellendijk | columns | 1996 - 2017 | afdeling Het daghet | bladzijde 119-121 | Te koop bij Uitgeverij Fagus, IJzerlo 2018⇲