Ondertussen op de leestafel

Ik ben eigenlijk geen langeafstandslezer. Maar als ik in tijden van geen drukte -inmiddels ruim een maand geleden- eraan begin, dan ga ik er wel weer op los. Tja, tja ... ik las het dikke vervolg op Otmars zonen van Peter Buwalda, dankzij zijn virtuoze schrijfstijl, in twee dagen uit. Het verhaal dendert voort. Achteraf werd ik wel teleurgesteld door het flauwe spiegelende plot. Waar we zes jaar op hebben moeten wachten. Mij overkwam eenzelfde 'boosheid' die wijlen Jan Opdam 👉 mij reflecteerde, toen deel 1 (2019) verscheen. Voor zijn gevoel -in de wetenschap dat het vervolg wel minimaal wel vijf jaar zou duren- eindigde de roman onbevredigend met een knoert van een cliffhanger. Nieuwsgierig naar wat de recensenten ervan vonden, kon ik me het meest vinden in de bevindingen van De Groene Amsterdammer 👉 en de Volkskrant 👉 

Zie ook; Het Parool 👉 Trouw 👉  NRC 👉

Landgoed Hackfort herbezocht | zomer 2016

Eekhoorn, eenhoorn - Hans Mellendijk 

Op het landgoed Hackfort werd acht jaar geleden een selectie uit de KunstWandelRoute Hummelo 2016  getoond.. Zie meer in het fotoalbum Zomer 2016 👉  en de voorbereidingen 9 juni 2016 👉

Poëziepad - Jan Opdam en de Omsmeders 

Pieter Bas Kempe | Jachtakkersgedicht

Jan Opdam 77 jaar

2021 | Kunstmarkt Landgoed Middachten | De Steeg 

Vandaag zevenenzeventig jaar geleden werd Jan Opdam 👉 geboren. Hier nogmaals de dierbare herinneringen 👉 aan hem op mijn blog 'sMelssleMs'. En hieronder dat wat ik tegenkwam op You Tube.

2017 | Levende namen | Hart-labyrint | Jan Opdam 

Zomer 2019 | Lambertikerk | Zelhem | Kunst in de Kerk | Jan Opdam en Els Lemkes

"Beide kunstenaars laten zich inspireren door oude materialen uit het Achterhoekse boerenland. Ploegscharen zijn door Jan omgesmeed in engelen en Els hergebruikt handgeweven antiek linnen en maakt grafische reliëfs op panelen. Het werk van Jan van Schoonhoven schemert er in door. Meditatief beeldend werk in een prachtige kerk in het agrarische dorp Zelhem." | Hans Mellendijk, You Tube 07-08-2019.

DdA | Achterhoek Nieuws | DICHT | week 16

 

Helma Snelooper 👉

Nu de Kunstwandelroute op het landgoed Enghuizen weer is begonnen herdenkt Helma Jan Opdam, vitale grondlegger. Zij zoekt zijn sporen op het landgoed, in de tuin van haar moeder en op de Kruisberg in Doetinchem.

 

Opdams landschap

 

hij hamerde een stam van berkenbast

tussen bonenstokken bessenstruiken 

die begon meteen te ontluiken

stak daarin een ei van roestig ijzer 

gigantisch scherpe wervelende zijden

met in het midden een gedicht van glas

in moeders tuin oneindige oorsprong

ik weet nog hoe haar zilveren stem daar zong

 

op het landgoed legde hij een labyrint

waar mensen tussen Pinksteren en Pasen

vol passie hun wandeltred vertraagden

verweerde knoesten gaven de route aan 

na afloop heb ik daar wat van bewaard

dat was om me doorlopend in te prenten

een pad met eigen handen uitgehakt

leidt onherroepelijk richting het hart

 

droeg hij het kruis op beide schouders mee

of bracht hij het in onderdelen boven

kruispaal en balk van zwartgeblakerd hout

vier cirkelende metalen spiralen 

gekartelde zon met in het brandpunt goud 

voetplaat van ijzer dreef hij in de grond

toen heeft hij het kruis zelfstandig opgericht

zijn hele landschap loutert in het licht

 

Ondertussen op landgoed Enghuizen te Hummelo

Het kleinste openluchttheater van Nederland', zo noemde Jan Opdam de Kunstklinkplek. Een klinkmeubel, gemaakt door beeldend kunstenaar Rolf Wolters, waarop en waarin wandelaars kunnen neerstrijken. De vorm zorgt voor beslotenheid. Binnenin of bovenop dragen dichters voor het 11^de jaar voor uit eigen werk. Muzikanten laten hun tonen opstijgen. De KunstWandelRoute gaat na twee coronajaren weer van start. Voor Dichterscollectief de Omsmeders is dit jaar het thema Dwaallust. Op de route duiken poëziefluisteraars op die wandelaars van het rechte pad aflokken, richting de Klevenhorst, waar ze kunnen blijven plakken om zich te verliezen in muziek en poëzie. Iedere zondag tussen Pasen en Pinksteren, tussen opstandig en vurige tongen van 14:00 – 16:00 u. Nieuw dit jaar: op 2e Paasdag en 2e Pinksterdag een nieuw, verrassend programma. 

 

Programma Klinkplek

 

17 april:              Maarten Buser en Wim van Til 

Simplify: Janneke Jolink (zang en gitaar) en Edine Hiddink (zang)

 

18 april:              De poëziefluisteraars spreken zich uit: verrassende Paasklinkplek

 

24 april:                          Het instituut Praktische Poëzie: 

Hans Mellendijk, Louis Radstaak en Bert Scheuter 

                        Julia von der Fuhr (zang en ukelele)

 

01 mei:                           Joop Boersma en Helma Snelooper

                          Stéphanie van Tuinen (zang)

 

08 mei:                            Anna Wiersma en Pieter Bas Kempe

                          Gerda Reijnders (trekharmonica)

 

15 mei:                           Annemarie Damveld en Ineke Berentschot

                           André van Gessel (zang, gitaar) 

 

22 mei:         Henk Beunk en Marion Steur

                           Jolieke van Osch (zang) en Siemen van Osch (gitaar) 

 

29 mei:                           Margót Veldhuizen en Lidwiene Vermeij

                           Mario Cannas (Sardische fluiten) en Rob Wijnands (hobo)

 

05 juni:                           Ankh Gussinklo

                           Wilma Pastors (zang, gitaar) 

 

06 juni:                           Marleen Schellings en Florien Saalmink

                         Rosanne Reitsema (zang, harp) en Thoms Reitsema (zang, cello)

 

 

 

           

Opening Kunstwandelroute Hummelo

Opening 21ste Kunstwandelroute Hummelo | Dwaallust  | 14-04-2022

CADAVRE EXQUIS | DWAALLUST 

de weg kwijt en mezelf maar niet vinden

verdwaald van binnen en van buiten

ik ben kenner van verdriet, net als jij

onze liefde begint met een afscheidskus

01 | jan opdam

onze liefde begint met een afscheidskus 

vol wantrouwen, de kooien van de sleur

uit. op deze onbetreden wegen weten wij:

het wezen van beminnen is verbeelding

02 | bert bevers

het wezen van beminnen is verbeelding

woorden klinken uit alle hoeken

draaien - richting - jij bent - waarheen

ik hou de weg met de kromming in het oog

03 | lidwiene vermeij

ik hou de weg met de kromming in het oog

daar zingt een vrouw als een nachtegaal

de stem verleidt mij haar te volgen

zij is mijn gids maar weet dat niet

04 | margót veldhuizen

zij is mijn gids maar weet dat niet

ik neem haar voetstoots aan

de stapsteen blijkt een struikelblok

het pad verschijnt onder het gaan

05 |helma snelooper

het pad verschijnt onder het gaan

wat voelt als een vorm van progressie

en nu we besluiten niet meer om te zien

dwalen we alleen nog vooruitlopend op

06 | stéfanie van tuinen

dwalen we alleen nog vooruitlopend op

op de loop voor de kaarsrechte weg door

het labyrint van 20 letters en een beetje

ik raak je kwijt, er is geen tijd

07 | wim van til

ik raak je kwijt, er is geen tijd

beducht mijd ik de bron en bakermat

van ons verhaal, ronddolend in

een maalstroom tussen opgelucht en spijt

08 | ankh gussinklo

een maalstroom tussen opgelucht en spijt

de tijd niet het probleem maar

wat verdween voor het gevonden was

en nooit meer kwijt zal zijn

09 | anna wiersma

en nooit meer kwijt zal zijn

tenslotte dan een amorfe steenlaag 

waarin azuur water san marco taande 

voorgoed verloren in omkoopbaarheid

10 | bert scheuter

voorgoed verloren in omkoopbaarheid

ren ik de bekende wereld in en weer

en weer en weer afgeworpen door de

ruiterij van de boomvreemde schemer

11 | pieter bas kempe

ruiterij van de boomvreemde schemer

mijn lichaam lost op in een zweem donker

de wereld wankelt

mijn hoofd kantelt en zoekt niet verder

12 | florien saalmink

mijn hoofd kantelt en zoekt niet verder

wandelt van perceel de floribós in

de taal levert mij een streek; jao kats 

de weg kwijt en mezelf maar niet vinden

13 | hans mellendijk

gedicht bij het Gesamtkunstwerk ‘Dwaallust’ van Dries Olthof, Marijke Schellekens en de Omsmeders

Intussen op het landgoed Enghuizen te Hummelo

Dwaallust | Jan Opdam, Dries Olthof, Marijke Schellekens, Hans Mellendijk en de Omsmeders

Vandaag in de lentekou de kunstobjecten, op de in aanbouw zijnde KunstWandelRoute Hummelo, bijwerken. Beschadigingen die ontstaan zijn bij het neerzetten wegwerken. Wat schroefjes aandraaien; grind bijharken; de waterpas hanteren en nog zo wat dingetjes, die ik tegenkomen zal.

Cadavre exquis | Dwaallust

Harken, heel het al

Mels muziekmozaïek

Ik hoorde gisteren van Ronald Falke 👉 dat Jan Opdam gek was op de muziek van John Coltrane. Jan bij deze dan voor onderweg tijdens je reis naar het licht.

"Giant Steps" is a jazz recording by John Coltrane, on tenor saxophone, which is the first track on the album of the same name and is 4 minutes and 49 seconds long. The composition is a milestone for jazz musicians' progress, given the difficulty of improvising its rapid progression of chord changes that progress through three keys (see Coltrane changes) shifted by major thirds, creating an augmented triad. 

The saxophonist had previously used this technique on the LP Blue Train on the tunes Moment's Notice and Lazy Bird. Coltrane continued in this vein on a recording with Cannonball Adderley of the standard "Limehouse Blues," and on his original "Fifth House." He continued to use this approach on other tunes, such as "Countdown", based on the Miles Davis tune "Tune Up"; "26 2" based on Charlie Parker's "Confirmation"; and a reharmonization of the jazz standard "Body and Soul." Songs such as "Naima" and "Like Sonny" also show some harmonic similarity to "Giant Steps." Coltrane continued to employ similar concepts in his soloing during his more open and modal middle period. A Love Supreme features examples of lines based on "Giant Steps" cycles over modal vamps, to create a Polytonal effect (see modal jazz). 

The progression continues to stimulate harmonic thinking in contemporary jazz. There are a number of different approaches to soloing on the song. While Coltrane favoured arpeggiation over the changes, other players have used different tricks and patterns to bring out the sound of the changes. The chord progression was later used by Freddie Hubbard as a basis for his composition "Dear John" (on Hubbard's 1991 album Bolivia). Covers have been recorded by such artists as Rahsaan Roland Kirk, Pat Metheny, Buddy Rich, Jaco Pastorius, Mike Stern, Greg Howe, Tommy Flanagan (who played on the original recording), McCoy Tyner, Kenny Werner, Kenny Garrett, Woody Herman, and Taylor Eigsti, Gary Bartz. The song was recorded by Chaka Khan in 1982 as part of the "Be Bop Medley" from her album "Chaka Khan". 

John Coltrane was known for coming into the studio with unrehearsed songs - "Giant Steps" was no exception. On the original recording, Tommy Flanagan (piano) played a choppy start-stop solo where it sounds like he is struggling to improvise over Coltrane changes without adequate preparation. Flanagan would revisit Giant Steps on several recordings later in his career and mastered the progression. In some of the alternate takes, Cedar Walton is at the piano, declining to take a solo and also playing at a slower tempo than the takes with Flanagan.

Muziek in deze video Meer informatie Luister zonder advertenties met YouTube Premium Nummer: Giant Steps Artiest: John Coltrane Album: The Classic Albums Collection Auteurs: John Coltrane Licentie aan YouTube verleend door: Entertainment One U.S., LP, Music Video Distributors, WMG (namens ENLIGHTENMENT); AMRA, UNIAO BRASILEIRA DE EDITORAS DE MUSICA - UBEM, LatinAutor - UMPG, UMPI, Hipgnosis Songs Group, LLC, BMI - Broadcast Music Inc., LatinAutorPerf en 14 organisaties voor muziekrechten

Lees eventueel ook: SPOORSTRAAT - Hans Mellendijk 👉 

77 en de eeuwigheid

Op zes mei aanstaande, zevenenzeventig jaar geleden werd Jan Opdam 👉 geboren. Krek wat je noemt een bevrijdingskind. Hier 'al' mijn berichten over deze beminnelijke man en vriend op 'sMelssleMs' 👉 

Jan die ik -en met mij vele anderen- graag langer nog in levende lijve had willen meemaken. Maar die ook eeuwig -zolang eeuwigheid mag en kan duren- in mijn gedachten zal blijven leven. 

Moderne misverstanden 

Het vervelende van dood zijn is
dat de zogenaamde levenden denken
dat ik er niet meer ben.
Van het ene op het andere moment:
non-existent
en voor altijd verleden.

Ik ben hoogstens een bron van verdriet,
een dierbare herinnering
een vurig gemis.

Soms mag ik even binnen in je dromen,
maar ‘s morgens wordt je wakker
in zintuigen, waarin ik niet meer binnen kan.

Ik wil je wenken,
maar je kijkt de andere kant op.
Ik wil tegen je fluisteren,
maar je spreekt te luid.
Mijn taal is de taal van de stilte:
leer mijn taal.

Ik zit niet in een urn,
Ik lig niet in een graf.
Alle stof heb ik allang van me afgeschud.
En toch ben ik bij je.

Ook andersom:
voor doden die zeker wisten,
dat ze er niet meer zouden zijn,
is het leven hier een wonderbaarlijke verrassing.

Een frisse duik in een zwembad zonder water
maar dan omgekeerd:
een duik in het niets dat iets blijkt te zijn.

Zonder enig benul van hoe, wat, waar en waarom,
scharrelen ze hier rond als pasgeborenen,
die hun ogen nog niet kunnen openen.

De deur van de oven van het crematorium
is niet de laatste deur die achter je dicht gaat.
Die deur is geen branddeur tussen iets en niets.

Het leek zo’n logische gedachte:
iets is materie of is niets
en toch ben ik bij je.

Er is licht,
alles verlichtend licht.
In dat licht leef ik, in dat licht leef jij.
Leven wij.

Jan Opdam | 2017

In herinnering Jan Opdam | 6 mei 1945 - 14 maart 2022

Afgelopen woensdag bereikte mij het trieste nieuws dat Jan Opdam maandagavond j.l. uit de tijd is gekomen. Of zoals het op de rouwkaart staat geschreven: 'Jan is door de poort van de dood gegaan.' 

Gisterenmiddag in Het Koelhuis te Zutphen namen we afscheid van Jan Opdam 👉 in de uitvaart met het rituaal van de Christengemeenschap 👉. We hebben hem in de dienst in overdrachtelijke zin en daarna letterlijk begeleid in zijn reis naar het licht. 

Jan Hermanus Opdam werd geboren in Amsterdam op 6 mei 1945. Ik ken hem vooral als de grote inspirator en initiatiefnemer die ruim twaalf jaar geleden het Dichterscollectief De Omsmeders uitnodigde om poëzie toe te voegen aan en op de KunstWandelRoute Hummelo. Het bericht kwam voor mij niet geheel onverwachts. Hij gaf een jaar geleden aan, helemaal af te zien van werkzaamheden voor de KunstWandelRoute, daar de vijf jaar geleden geconstateerde ernstige ziekte hem-nu dan toch- teveel verzwakte. Zijn idee, dat uiteindelijk resulteerde in de poëzie-installatie Dwaallust en dat hij met Marijke Schellekens en mij uitwerkte en waarvoor een dertiental dichters van De Omsmeders in de winter van 2019-2020 een cadavre exquis hebben geschreven zal het laatste werk van ons gezamenlijk zijn dat we tussen Pasen en Pinksteren op de aanstaande KunstWandelRoute gaan zien. Dries Olthof heeft Jan zijn idee verder vormgegeven. 

Aan het eind van de uitvaart kregen de bezoekers een bundeltje met gedichten van hem met even prachtige bijpassende foto's van zijn werk, overhandigd. Emilie Opdam-Wahlen had mij vorige week gevraagd gepast werk van hem daarvoor te selecteren uit de Enghuizer dialogen. Zie hier meer 👉 

ZAAIER

 

De droom ontkleedt zich tot naakte waarheid.

Haar kale takken omarmen mij.

Niet over de dood fluistert zij.

Ze zingt over zaad dat sterft tot leven.

Jan Opdam

2019 | Slotwoorden bij de het KunstKlinkfestival ter afsluiting van de 20ste KunstWandelRoute Hummelo 

2018 | Rabarber, rabarber, rabarber ...

2017 | KunstWandelRoute Hackfort | Hemelpoort | Jan Opdam

2019 | KunstWandelRoute Hummelo | 0pbouw poëziecarrousel | 2019

Nieuwe aanwinsten

 

 

Op de kunstmarkt te Bocholt scoorde ik bij Jan Opdam twee werken van de schilder Cornelis J. van Bergen. De schilder Cornelis Johannes van Bergen leefde van 1882 tot 1975. Hij volgde zijn opleiding aan de Academie van Rotterdam. Van Bergen werkte als vrij kunstenaar in Rotterdam, Amsterdam, het Gooi en België. Hij was een zeer verdienstelijk landschapsschilder en werd sterk beïnvloed door de Haagse school.

In zijn Belgische periode heeft Cornelis J. van Bergen veel exposities gehouden en werken verkocht om in zijn levensonderhoud te voorzien.

Boom in wording op Baakse terp

Onlangs was ik op bezoek bij Jan Opdam⇲. Ik was aangenaam verrast dat hij weer druk aan het werk was, na zijn behoorlijke lichamelijke dip. Hij liet me trotst de vorderingen zien van een kunstwerk in wording. In opdracht van een particulier ontwierp hij een Monument voor een appelboom. Ter herinnering aan een echte die helaas niet aansloeg, niet wilde wortelen in de voortuin van de opdrachtgever. Ik zag de studietekeningen met linken naar de grote Mondriaan⇲. Het werk zou niet misstaan in de tuin van Villa Mondriaan⇲ te Winterswijk.

Jan Opdam | Baak 

Hier meer Baakse terp⇲

Ondertussen in Baak

Vorige week werd na een vruchtbare bespreking in de keuken van Jan Opdam betreffende de grafische vormgeving en planning werkzaamheden van de komende Kunstwandelroute Hummelo geproost op een prettige samenwerking met een kant en klare Baakse Perewijn.

Ondertussen in Hummelo

Jan Opdam presenteert de poëzieleesplek

Vorige week dinsdagavond werden de plannen gepresenteerd voor de 21ste editie van de Kunstwandelroute en de Enghuizer dialogen XI. Een geanimeerde avond met mooie gesprekken over kunst, cultuur en natuur. 

Het ziet ernaar uit dat tussen Pasen en Pinksteren op landgoed Enghuizen te Hummelo wederom een bijzondere exhibitie -zo u wilt- vertoning wordt neergezet.

notitieboek : harken | studie voor kunstwandelroute hummelo 2020⇲

hier meer⇲

Ondertussen in Hummelo

Hummelo | De Gouden Karper | 28-11-2019

De kogel is door de kerk, de projectgroep is eruit. Er werd na de beslissing en de mitsen en maren, een heerlijke Hummels bockbiertje op gedronken. Jan Opdam, Marijke Schellekens en Hans Mellendijk gaan de poëzieleesplek voor de 21ste Kunstwandelroute realiseren. Hoe en wat houden we nog even onder pet. Maar dat de 11e Enghuizer dialogen het dichterscollectief De Omsmeders weer een tree hoger op de zangberg laat komen lijkt haast onvermijdelijk.

Twaalf dichters gaan er mee aan de slag.

Uit een verloren gewaand filmblik

De poëziecarrousel van Jan Opdam is ook een klankcarrousel. Bij deze een filmpje uit de diepe krochten van een Baaks floribos.

Ondertussen in Achterhoekse kerken | Jacobskerk, Winterswijk | Lambertikerk, Zelhem

Jacobskerk | Winterswijk⇲

Aus dem Klavierbüchlein spielt Wim Ruessink⇲ für Sie Praeludium F-Dur (BWV 928); Praeambulum C-Dur (BWV 772); Praeludium d-Moll (BWV 926)

opgenomen door Paul van Druten | 07-10-2019

Am 22. Januar 1720 beginnt Johann Sebastian Bach⇲ in Köthen mit einem Klavierbüchlein für seinen ältesten Sohn Wilhelm Friedemann. Der Kleine ist neun und außergewöhnlich begabt. Bach will ihn unbedingt fördern – ohne ihn allerdings mit einer fertigen Kompositionslehre oder methodischen Anleitung zum Klavierspiel zu traktieren. 

Stattdessen füllt er das Büchlein im Laufe der kommenden Jahre mit Stücken unterschiedlichster Schwierigkeit und Bauart, die den Sohn kontinuierlich bei seinem musikalischen Studium begleiten sollen.

Lambertikerk | Zelhem⇲

De hele zomermaand augustus is in Zelhem spirituele beeldende kunst te zien van Els Lemkes⇲ en Jan Opdam⇲ in de Lambertikerk. 

Beide kunstenaars laten zich inspireren door oude materialen uit het Achterhoekse boerenland. Ploegscharen zijn door Jan omgesmeed in engelen en Els hergebruikt handgeweven antiek linnen en maakt grafische reliëfs op panelen. Het werk van Jan  Schoonhoven schemert er in door. Meditatief beeldend werk in een prachtige kerk in het agrarische dorp Zelhem.

Zie ook: Contact|Bronckhorst midden|oude materialen verrassen de kijker in een nieuwe vorm⇲

en hier een fotoserie⇲

en zie ook Kunstschouw | Schouwen Duivenland in 2016⇲

Lambertikerk | Zelhem | 06-08-2019

Midweektrailer | Mi a no mi | Ida Does

Trefossa | Henny de Ziel⇲ 

 fragment uit documentaire van Ida Does: Trefossa 'Mi a no mi, ik ben niet ik"

Bij de nazit van het Kunst-Klink-Festival liet Jan Opdam zijn bijdrage zien en horen o.a. een gedicht van Trefossa.

foto's: Marijke Schellekens

Jan Opdam, Hans Mellendijk en Bert Scheuter

Landgoed Enghuizen herbezocht

Slotwoorden bij het Kunst-Klink-Festival door Jan Opdam. 

En nog meer hier in Marijke Schellekens album⇲

Kroonjaar | A. Roland Holst

Leeg en gehuldigd

kwam hij thuis,

vermenigvuldigd

tot een muis.