Tenebrae Responsoria
Nico
Arts | Goede Vrijdag
Mag ik Uw gang
begrijpen:
Gij zijt niet oud
geworden;
voortijdig werd er
ingegrepen
met arrestatie en
processen.
Veroordeeld en
terechtgesteld
op het toppunt van Uw
leven.
Het werd de wreedste
dag:
boven het benauwde land
werden licht en lucht
onklaar.
Er was geen duur, de
tijd stond stil;
ontledigd werd Uw
laatste dag.
Uw Kruis werd opgericht
Uw armen strak gestrekt
in elke hand een nagel
geslagen.
De schacht en de balken
getooid met Uw bloed.
Gij die U bereid
verklaarde
het kruishout te
aanvaarden
Gij hebt mij welgedaan.
–
Mag ik mijn gang
begrijpen:
waar de akker wordt
geploegd
waar een kruisbeeld
langs de weg
de tranen draagt van
roest;
geef aan dit kruis Uw
Zegen
opdat het troost geeft
op mijn weg.
Omnes amici mei dereliquerunt me, et preavaluerunt insidiantes mihi: tradidit me quem diligebam: Et terribilibus oculis plaga crudeli percutientes, aceto potabant me. Inter iniquos projecerunt me, et non pepercerunt animae meae.
Al mijn vrienden hebben mij verlaten en zij die voor mij op de loer lagen hebben mij overmeesterd; hij, die ik liefhad, heeft mij verraden. Met verschrikkelijke Zij verstootten mij onder verdorvenen en hebben mijn leven niet ontzien. blikken hebben zij mij wreed geslagen, en gaven mij azijn te drinken.
2. Velum templi scissum est | Zelenka
Velum templi scissum est: Et omnis terra tremuit: latro de cruce clamabat, dicens: Memento mei, Domine, dum veneris in regnum tuum. Petrae scissae sunt, et monumenta aperta sunt, et multa corpora sanctorum, qui dormierant, surrexerunt.
De voorhang van de tempel werd verscheurd: En de gehele aarde beefde: en de dief vanaf het kruis riep uit: Gedenk mij, Heer, wanneer u in uw koninkrijk komt. De rotsen werden opengespleten en de graven gingen open, en vele lichamen van heidenen die hadden geslapen, stonden op.
3. Vinea mea electa | Poulenc
O vineyard, my chosen one! I planted you: how are you changed from sweet to bitter,
to have crucified me and released Barrabas? I protected you; I have removed stones that could bother you and built a tower for your defense.
Ria Moons | bekentenis
nee, ik
was er niet bij
toen hij
door de straten liep,
gebogen
onder ons kruis
dat niet
te tillen was.
ik hoorde
niet het schreeuwen
om
Barabbas. het joelen toen
er boven
zijn gedoornde hoofd
koning der
Joden kwam te staan.
was ik er
wel geweest
wat had ik
dan gedaan?
had ik
weggekeken,
meegehoond,
of gejammerd
om dat
onverdraaglijk lijden.
zou ik
hebben geprobeerd
dit lot te
keren?
had ik hem
helpen dragen?
ik denk
dat ik alleen en stil
stiekem
naar huis zou zijn gegaan,
vurig
hopend dat ik ergens
toch nog
een vogel
zou horen
zingen.
4. Tamquam ad latronem existis | Zelenka
Tamquam ad latronem existis cum gladiis comprehendere me cottidie apud vos eram in templo docens et non me tenuistis et ecce flagellatum ducitis ad crucifigendum
Jesus said to the crowds, "Have you come out with swords and clubs to arrest Me as you would against a robber? Every day I used to sit in the temple teaching and you did not seize Me.
5. Tenebrae factae sunt | Poulenc
Tenebrae factae sunt, dum crusifixissent Jesum Judaei: Et circa horam nonam exclamavit Jesus voce magna: Deus meus, ut quid me dereliquisti? Et inclinato capite, emisit spritum. Exclamans Jesus voce magna, ait: Pater, in manus tuas commendo spiritum meum.
Duisternis kwam over het land toen de joden Jezus kruisigden: en rond het negende uur riep Jezus met luide stem: Mijn God, waarom hebt gij mij verlaten? En hij boog het hoofd en gaf de geest. Jezus riep met luide stem: Vader, in Uw handen beveel ik mijn geest
6. Animam meam dilectam | Zelenka
Animam meam dilectam tradidi in manus iniquorum, et facta est mihi hereditas mea sicut leo in silva: Dedit contra me voces adversarius, dicens: Congregamini, et properate ad devorandum illum: posuerunt me in deserto solitudinis, et luxit super me omnis terra: Quia non est inventus qui me agnosceret, et faceret bene. : Insurrexerunt in me viri absque misericordia, et non pepercerunt animae meae.
Ik leverde mijn geliefde ziel over aan de zondaars en mijn nalatenschap werd mij tot een leeuw in het bos: Mijn vijand verhief zijn stem tegen mij en zei: verzamelt u en haast u hem te verslinden: zij brachten mij naar de woestijn der eenzaamheid en de gehele aarde weende over mij: Want er was niemand te vinden, die mij wilde kennen en mij goed wilde doen. Mannen zonder mededogen stonden tegen mij op en spaarden mijn leven niet.
Ankh Gussinklo | Maria’s kruisgang…
Een
zwaard, zei hij,
een zwaard
zou door mijn hart gaan…
Ach
jongen, acht dagen was je pas
je werd
besneden, ik voel het heden nog
je huilde
de longen uit je lijfje
één kerfje
maar het sneed me door de borst.
Nu lijd je
dorst hier aan dit martelhout
het koude
zweet breekt zich een baan
zwaard dat
door mijn ziel zou gaan…
Al toen je
twaalf was
wij jou
niet konden vinden bij jouw klas
drie dagen
en drie nachten in Jerusalem
de ziel
onder de arm, tot eind’lijk wij jouw warme
jongensstem
vernamen in de tempel
jouw
lastig vragen aan de priesterkaste
’t was in
mijn ogen vloeken in de synagoge
wie was
hier ouder, jij mijn zoon of wij
Zelfs nu
je aan dit martelwerktuig bent gekluisterd
toon jij
je nog bezorgd om mij…
Hoe wist
men eigenlijk
van die
zwaardsteek in mijn ziel
o nee het
viel niet altijd mee
bevallen
ver van huis
die koude
stal waar ik je baarde
toch was
’t of engelen de aarde kusten
toen je rustte
aan mijn volle borst…
Strand van
Tiberias, men vlocht het gras
tot
kussens waarop we aan je voeten zaten
vis aten
en brokken van je zelfgebroken brood
Vorige
week nog op sabbát - zoals je op die ezel zat -
maar ‘k
ving je ogen en die vreemde profetie
ging mij
opnieuw door merg en been.
Je boodschap
heeft geen woord erom gelogen
geen
druppel water bij de wijn
een
martelblok, een stok, een spons azijn
mijn hart
breekt in wel honderd stukken; je gaat dood
zwaard als een zijden draad boven
ons beiden
jij buigt het moede hoofd, niets
buigt het lot nog om.
Mijn God, waarom..? Waartóe..?
7. Tradiderunt me | Zelenka
Tradiderunt me in manus impiorum, et inter iniquos proiecerunt me, et non pepercerunt animæ meæ: Congregati sunt adversum me fortes: Et sicut gigantes steterunt contra me. Alieni insurrexerunt adversum me, et fortes quæsierunt animam meam.
They delivered me into the hands of the impious, and cast Me out amongst the wicked, and spared not My life: The mighty gathered together against Me: And like giants, stood against Me. Strangers rose up against Me, and the mighty sought My life.
8. Jesum tradidit impius Zelenka
The wicked man betrayed Jesus to the chief priests and elders of the people. But Peter followed him afar off, to see the end. And they led him to Caiphas, the chief priest, where the Scribes and Pharisees were met together. But Peter followed him afar off, to see the end.
9. Caligaverunt oculi mei | Zelenka
Caligaverunt oculi mei a fletu meo: quia elongatus est a me, qui consolabatur me: Videte, omnes populi, si est dolor similis sicut dolor meus. O vos omnes, qui transitis per viam, attendite et videte si est dolor similis sicut dolor meus.
Mijn ogen zijn verblind door mijn geween: omdat wie mij troostte, ver van mij verwijderd is: Zie, alle volkeren, of er een lijden is gelijk mijn lijden. O, gij allen die voorbijgaat, Wendt uw blik en ziet of er een lijden is gelijk mijn lijden.
